بیوشیمی

۳- هپاتيت چيست؟

هپاتيت يک بيماري است که کبد را متورم کرده و فعاليت آن را مختل مي‌سازد.
اين بيماري به علت‌هاي مختلفي از قبيل ويروس‌ها، باکتري‌ها ، داروها، الکل و … ايجاد مي‌شود.

۴- هپاتيت ويروسي چيست؟
هپاتيت ويروسي ناشي از ويروس‌هاي مختلفي است که شايعتر از همه هپاتيت ويروسي D,C,B,A وEمي باشد.

۵- هپاتيت A چيست؟
هپاتيت A به علت ويروس هپاتيتA ايجاد مي‌شود. هپاتيت A بيماري است که از راه مدفوعي _دهاني منتقل مي‌شود و اغلب بيماري خودبخود خوب مي‌شود و بطرف مزمن شدن نمي‌رود.

۶- هپاتيت B  چيست؟

هپاتيت B به علت ويروس هپاتيت B ايجاد مي‌شود. آلودگي به ويروس هپاتيت B به سه حالت متفاوت ممکن است ديده شود که شامل هپاتيت حاد، هپاتيت مزمن و آلودگي بدون علامت است.

۷- هپاتيت B حاد به چه صورت تظاهر مي‌نمايد؟
در اين حالت، بيمار پس از يک دوره مقدماتي با نشانه‌هايي مانند تب، سرماخوردگي، تهوع، استفراغ و درد شکم، دچار زردي مي‌شود. اولين عضوي که زردي در آن مشاهده مي‌شود، سفيدي  چشم‌ها است. هپاتيت  B حاد به طور معمول خودبخود بهبود مي‌يابد و پس از ۶ ماه خون از ويروس پاک مي‌شود و فقط در ۵ تا ۱۰ درصد بيماران بالغ ممکن است آلودگي مزمن شود.

۸- هپاتيت B مزمن به چه صورت تظاهر مي‌يابد؟

در صورتيکه درگيري کبد بيش از ۶ ماه طول بکشد، بيماري را مزمن مي‌نامند. در اين حالت علائم کمتري تظاهر مي‌يابد و بيماري فقط از طريق بررسي‌هاي آزمايشگاهي شناخته مي‌شود. اين افراد بايد تحت نظر پزشک قرار گيرند.

۹- آلودگي بدون علامت در هپاتيت B به چه صورت است؟

در اين حالت فرد بدون هيچگونه نشانه باليني بيماري کبدي ويروس هپاتيت را در خون خود دارد و مي‌تواند آنرا به سايرين انتقال دهد. به اين افراد ناقل سالم مي‌گويند.

۱۰- چه اقداماتي براي ناقل سالم مورد احتياج است؟

فرد ناقل سالم احتياج به درمان و نمونه برداري ندارد. فقط براي کنترل کار کبد، بايد هر شش ماه يکبار توسط پزشک بررسي شود و رعايت دستورات بهداشتي براي عدم انتقال ويروس به سايرين را انجام دهد.لازم است براي اطرافيان فرد واكسيناسيون هپاتيت B انجام گردد.

۱۱- راههاي انتقال هپاتيت B کدام است؟

۱-   تولد از مادر آلوده به هپاتيت B
۲-   تماس جنسي حفاظت نشده با فرد آلوده
۳-   استفاده مشترک از ابزارهاي آلوده تيز و برنده مانند سوزن و سرنگ، تيغ و مسواک
۴-   تزريق خون و فرآورده‌هاي خوني آلوده
۵-   اقداماتي مانند خالکوبي، حجامت، سوراخ کردن گوش، خدمات پزشکي و دندانپزشکي در مکان‌هاي نامطمئن و با وسايل آلوده و غير استريل

۱۲- هپاتيت B از چه راههايي انتقال نمي‌يابد؟

هپاتيت B از طريق دست دادن، در آغوش گرفتن، بوسيدن، نشستن در کنار فرد آلوده و ساير تماس‌هاي معمول انتقال نمي‌يابد. حضورافراد آلوده در محيط‌هاي کار و اجتماع بلامانع است.

۱۳- آيا ظرف غذاي فرد مبتلا به هپاتيت B بايد از بقيه جدا شود؟

خير-برخلاف هپاتيت A، ويروس هپاتيت B از راه خون و فرآورده‌هاي خوني و ديگر ترشحات بدن منتقل مي‌شود، بنابراين فرد مبتلا به هپاتيت B احتياجي به ايزوله شدن ندارد و فقط بايد از تماس نزديک با خون و بقيه ترشحات او پرهيز کرد.

۱۴- با توجه به اينکه در کشور ما، حدود ۳ ميليون ناقل هپاتيت B وجود دارد، براي جلوگيري از سرايت، آيا لازم است که واکسن هپاتيت به همه مردم تزريق شود؟

بنابه دلايل علمي واکسيناسيون در همه مردم لازم نيست. تزريق واکسن فقط در نوزادان و گروههاي در معرض خطر انجام مي‌شود.گروههاي در معرض خطر يعني کسانيکه در معرض يکي از راههاي انتقال ويروس قرار دارند.مانند پرسنل پزشکي و پيراپزشکي.

۱۵- اگر کسي به هپاتيت B حاد مبتلا شود، آيا بدين معني است که کبد خود را از دست مي‌دهد؟

خير- ۹۰ تا ۹۵ درصد افرادي که هپاتيت B حاد مي‌گيرند، با واکنش مناسب بدن خود بهبود مي‌يابند و ويروس از بين مي‌رود.فقط تا ۵ درصد اين افراد مبتلا به هپاتيت مزمن مي‌شوند. در گروه مزمن هم اغلب افراد فقط ناقل سالم محسوب مي‌شوند و درصد کمي (۱۰-۵%) دچار عوارض شديد مي‌شوند.

۱۶- در ايران شايعترين راه انتقال ويروس هپاتيت B کدام است؟

در کشور ما شايعترين راه انتقال از مادر آلوده به نوزاد است.

۱۷- اگر همسر فردي ناقل هپاتيت B باشد. براي جلوگيري از ابتلا بقيه افراد خانواده بايد چه کار کرد؟

همسر و فرزندان بيمار و کسانيکه با وي در يک منزل زندگي مي‌کنند بايد واکسينه شوند و وسايلي که موقع استفاده از آنها احتمال ايجاد جراحت مي‌رود مثل مسواک، شانه و به خصوص تيغ ريش تراشي، بايد براي هر فرد منحصر به فرد باشد.

۱۸- به چه کساني واکسن هپاتيت B تزريق مي‌شود؟

-      کليه نوزادن متولد شده از سال ۱۳۷۲
-      افرادي که به علت بيماري‌هاي خاص مانند تالاسمي يا هموفيلي نياز به تزريق مکرر خون يا فرآورده‌هاي خوني دارند.
-      افرادي که دياليز مي‌شوند.
-      پرسنل پزشکي (پزشکان، پرستاران و…)
-      کسانيکه با فرد ناقل در يک منزل زندگي مي‌کنند.

۱۹- اگر يکي از دوستان و همکاران ناقل هپاتيت باشد، آيا لازم است که واکسن هپاتيت تزريق گردد؟

خير- روابط دوستانه، همکار بودن، داشتن رفت وآمد خانوادگي شانسي براي انتقال هپاتيت B ندارد، بنابراين نيازي به واکسيناسيون نيست.

۲۰- هپاتيت C چيست؟

هپاتيت C به علت ويروس هپاتيت C ايجاد مي‌شود. هپاتيت C حاد بر خلاف نوع  Aو B تقريبا بدون علامت است و ممكن است علائم غير اختصاصي مانند سرماخوردگي و بي اشتهايي ايجاد نمايد.

۲۱- آيا هپاتيت C حاد مانند A و B ، اغلب خودبخود بهبود مي‌يابد؟

متاسفانه خير - هپاتيت C حاد (۷۰تا ۸۵%) موارد تبديل به عارضه‌اي مزمن مي‌شود و باعث اختلال کارکرد کبد مي‌گردد.

۲۲- راههاي انتقال هپاتيت C چيست؟

-         تزريق خون و فرآورده‌هاي خوني آلوده
-         استفاده مشترک از ابزارهاي آلوده تيز و برنده مانند سوزن و سرنگ، تيغ اصلاح و مسواک
-         تماس جنسي حفاظت نشده با فرد آلوده
-         خالکوبي، حجامت، سوراخ کردن گوش، خدمات پزشکي و دندانپزشکي در محل‌هاي نا مطمئن و با وسايل آلوده
-         تولد از مادر آلوده به هپاتيت C

۲۳- شايعترين راه انتقال هپاتيت C در كشور ما كدام است؟

درحال حاضر استفاده از سرنگ‌هاي مشترک بين معتادان تزريقي شايعترين راه انتقال در کشور ماست.

۲۴-آيا ممکن است فردي هم هپاتيت C داشته باشد، هم هپاتيت B ؟

با توجه به راههاي مشترک انتقال اين دو ويروس پاسخ مثبت است. اغلب کسانيکه آلودگي به هر دو ويروس را دارند، معتادان تزريقي هستند.

۲۵- واکسن براي جلوگيري از انتقال هپاتيت C وجود دارد؟

تاکنون واکسني ساخته نشده که بتواند در برابر ويروس هپاتيت C مصونيت ايجاد کند.

۲۶- کدام ويروس هپاتيت از راه جنسي بيشتر منتقل مي‌شود؟

ويروس هپاتيت B بيش از هپاتيت C از راه تماس جنسي منتقل مي‌شود. موارد هپاتيت C ناشي از تماس جنسي غالباً در افرادي که شرکاي جنسي متعدد دارند ديده مي‌شود.
با توجه به شباهت راههاي انتقال هپاتيت و ويروس عامل بيماري ايدز، بسياري از مبتلايان به ويروس ايدز بطور همزمان به ويروس هپاتيت B وC هم آلوده اند، که اين امر موجب تشديد علائم و مشکلات بيماران و کوتاه تر شدن عمر آنان مي‌شود.

۲۷-آيا تاتو‌ها باعث انتقال ويروس مي‌شود؟

بله – انواع خالکوبي و تاتو بويژه اگر در مکان‌هاي سنتي و آلوده انجام شود، هپاتيت B و C را منتقل مي‌کند. در صورت تمايل به انجام تاتو حتما از وسايل يکبار مصرف و مکان‌هاي مطمئن استفاده شود.

۲۸- راههاي پيشگيري از ابتلا به هپاتيت B و C کدام است؟

باتوجه به راههاي انتقال هپاتيت B و C راههاي پيشگيري عبارتند از:
۱-   تزريق سه نوبت واکسن هپاتيت B در افراد در معرض خطر
۲-   جلوگيري از تماس با خون يا ساير ترشحات افراد آلوده (عدم استفاده از وسايل آغشته به خون مانند تيغ، خالکوبي، تاتو و …)
۳-   ترک اعتياد، تغيير شيوه‌هاي مصرف و پرهيز جدي از استفاده اشتراکي از سرنگ‌ها
۴-   پرهيز از تماس جنسي مشکوک و حفاظت نشده

۲۹- اگر لباس کسي آغشته به خون بيمار مبتلا به هپاتيت Bو يا C شود، چه اقداماتي بايد انجام داد؟

در صورتيکه لباس يا هر شيئي ديگري به خون فرد آلوده آغشته شود، در ابتدا بايد خون را با آب سرد در حالي که دستکش به دست است کاملا شسته شود. چون ويروس در خون خشک شده هم تا مدتي باقي مي‌ماند، بنابراين بايد خون کاملا پاک شود. سپس با دو روش مي‌توان وسيله را ضد عفوني کرد:
۱-   استفاده از مواد ضد عفوني کننده مانند مايعات سفيد کننده و مواد کلر دار براي مدت ۲۰ دقيقه
۲-   جوشاندن براي مدت ۲۰ تا ۳۰ دقيقه

۳۰- آيا براي مبتلايان به هپاتيتC  محدوديتي  از نظر ازدواج وجود دارد؟

يکي از راههاي انتقال هپاتيتC ، انتقال از راه تماس جنسي با فرد آلوده است، ولي شانس اين انتقال بسيار پايين مي‌باشد، بطوريکه در اغلب موارد هپاتيتC  از همسر به طرف مقابل منتقل نمي‌شود. بنايراين فرد آلوده به هپاتيتC  مي‌تواند ازدواج کند.

۳۱- آيا وجود يک فرد ناقل در منزل خطرناک است؟

در صورتيکه دستورات ساده بهداشتي رعايت شده و واکسيناسيون انجام شود، شانسي براي انتقال هپاتيت B بين افراد خانواده باقي نمي‌ماند.

۳۲- آيا يک فرد ناقل هپاتيتC   مي‌تواند ازدواج کند؟

با انجام واکسيناسيون براي همسر فرد ناقل هيچ خطري از نظر ازدواج وجود ندارد و باردار شدن دختر ناقل هم براي جنين خطرناک نيست، چون با استفاده از روش‌هاي پيشگيري مي‌توان از آلودگي فرزند جلوگيري کرد. □
 

 *********************

  هپاتیت B

 اطلاعات اولیه
هپاتیت B بوسیله ویروس HBV بوجود می‌آید. می‌توان افراد را علیه این بیماری واکسینه کرد. این ویروس در خون ، منی و مایعات واژینال وجود دارد و از طریق تماس جنسی ، وسایل آلوده تزریق دارو منتقل می‌شود. زنان باردار آلوده می‌توانند از طریق جفت یا در موقع زایمان ، ویروس را منتقل کنند. میزان HBV در خون نسبت  ویروس هپاتیت A بسشتر است و همین باعث انتقال راحت‌تر آن می‌شود. هپاتیت B منتقل شده از مادر به نوزاد در موقع تولد می‌تواند به دو شکل مزمن و حاد دیده شود. مزمن یعنی دستگاه ایمنی بدن  تا ۶ ماه نمی‌تواند ویروس را شناسایی و نابود کند، در حالی که ویروس برای ماهها و سالها در کبد باقی مانده و به فعالیت و تکثیر ادامه می‌دهد.
این باعث سرطان کبد و آسیب آن می‌شود. کمتر از ۱۰ درصد بزرگسالان بیماری را به شکل مزمن نشان می‌دهند، در حالی که این رقم در کودکانی که در موقع تولد آلوده شده‌اند به ۹۰ درصد و در نوجوانان به ۳۰ - ۲۵ درصد می‌رسد. خطر ابتلا به ویروس در بزرگسالان بستگی به سلامتی دستگاه ایمنی دارد. برای مثال افرادی که دستگاه ایمنی آنها به دلایلی مانند پیوند عضو ، دیالیز و مشکلات کلیوی ، شیمیوتراپی و ایدز تضعیف شده است بیشتر از افراد سالم مبتلا می‌شوند. گزارشها نشان داده است که ۹۰ درصد افراد مبتلا به ایدز به هپاتیت آلوده شده‌اند و از این تعداد ۱۵ درصد ، آن را به شکل مزمن نشان می‌دهند.

نشانه‌های بیماری

تمام افراد آلوده شده با این ویروس علایم بیماری حاد را نشان نمی‌دهند. ۴۰ - ۳۰ درصد افراد آلوده شده علامت خاصی را نشان نمی‌دهند. معمولا علایم حدود ۶ - ۴ هفته بعد از ورود ویروس بروز می‌کند. مانند هپاتیت A افراد آلوده شده با ویروس هپاتت B حاد احساس بیماری می‌کنند و قادر به انجام کاری نیستند. کمتر از یک درصد افراد آلوده این بیماری را به شکل خیلی شدید و سریع نشان می‌دهند که منجر به از کار افتادن کبد و مرگ می‌شود.

اگر دستگاه ایمنی نتواند بیماری را تا ۶ ماه مراقبت کند، شخص علایم هپاتیت مزمن را نشان می‌دهد. نشانه‌های هپاتیت مزمن مشابه هپاتیت حاد باشد. معمولا در افرادی که چندین سال است مبتلا به بیماری هستند گروهی از علایم اضافی را نشان می‌دهند. این علایم شامل کهیر، جوش های پوستی ، آرتریت ، سوزش یا مورمور کردن در بازوها و پاها (Polyneuropathy) می‌باشد.

چگونگی تشخیص هپاتیت B

اولین راه تشخیص استفاده از آزمایش خون است که آنتی ژن ها و آنتی بادیها که بوسیله دستگاه ایمنی در مقابل ویروس ساخته می‌شود را مشخص می‌کند. آزمایشهای ضروری برای تشخیص آلودگی ، تشخیص آنتی ژن HBSAg (آنتی ژن سطحی B) و دو آنتی بادی HBS ( آنتی بادی مربوط به آنتی ژن سطحی) و آنتی بادی HBC ( آنتی بادی مربوط به آنتی ژن مرکزیB) می‌باشد.

آزمایش با ویروس HBV

بوسیله آزمایش بار ویروسی می‌توان تعداد ویروس را در خون مشخص کرد. اگر بار ویروسی بیشتر از صد هزار نمونه در میلی‌لیتر باشد نشان دهنده فعالیت ویروس در کبد می‌باشد. وقتی بار ویروس از این مقدار بالاتر رود و آنزیمهای کبدی نیز افزایش یابد درمان باید شروع شود. اگر تعداد کمتر از این مقدار باشد و HBe Anti مثبت و HBeAg منفی باشد باید دستگاه ایمنی را کنترل کرد. در این حال نیز ویروس می‌تواند منتقل شود.

آزمایش آنزیمی کبدی

آزمایش آنزیم کبدی میزان آنزیمهای کبد مانند آلانین آمینو ترانسفراز (ALT) و آسپارتات آمینو ترانسفراز (AST) را مشخص می‌کند. افزایش این آنزیمها نشانه آسیب کبد است. در هپاتیت حاد این آنزیمها افزایش پیدا می‌کند ولی موقتی است و ندرتا مشکلات دراز مدت کبدی بوجود می‌آورد. در هپاتیت مزمن مقدار ALT کبد به شکل دوره‌ای یا دائمی افزایش می‌یابد و خطر آسیبهای کبدی دراز مدت را افزایش می‌دهد.

بیوپسی کبد

این روشها میزان آسیب کبدی را مشخص نمی‌کنند به همین دلیل از بیوپسی کبد استفاده می‌شود. بیوپسی برای افرادی که بار ویروسی خیلی بالاتر از صد هزار دارند و آنزیمهای کبد در آنها افزایش پیدا کرده است استفاده می‌شود.

ارتباط هپاتیت B و ایدز

بزرگسالانی که به ویروس هپاتت B آلوده شده‌اند کمتر از ۱۰ درصد احتمال دارد آلودگی را به شکل مزمن نشان دهند ولی اگر شخص به ایدز مبتلا باشد این احتمال به ۲۵ درصد می‌رسد. زیرا این افراد دستگاه ایمنی ضعیفی دارند. در افراد مبتلا به ویروس ، پاسخ به هپاتیت ضعیف شده یا از بین می‌رود. این موضوع باعث فعال شدن ویروس می‌شود و در نتیجه خطر آسیب کبد را افزایش می‌دهد. ارتباط بین ایدز شدت هپاتیت کاملا معلوم نیست ولی گزارشها نشان داده است که در افراد آلوده با هر دو ویروس خطر ابتلا به سیروز کبدی بیشتر می‌شود و بار ویروسی بالاتر می‌رود. همچنین در این افراد خطر از کار افتادگی کبد دو برابر می‌شود.

درمان هپاتیت B

فرد مبتلا به نوع حاد بیماری احتیاج به درمان ندارد و می‌تواند با استراحت و قرصهای ایبوپروفن و نوشیدن مایعات بیماری را تحت نظر قرار دهد. درمان فقط برای افراد مبتلا به هپاتیت مزمن تجویز می‌شود. هدف از درمان ، کاهش بار ویروسی  می‌باشد.

وضعیت انواع هپاتیت در ایران :***

علت عمده بروز بيماري هپاتيتA  ( ای)  ‪ در ايران رعايت نكردن بهداشت غذايي است

دولت با كلرينه كردن آب آشاميدني وظيفه خود را در راستاي پيشگيري از بيماري هپاتيت انجام می دهد، و مردم بايد با ضدعفوني كردن ميوه، سبزيجات و رعايت بهداشت فردي از ابتلا به‌اين بيماري جلوگيري كنند.

 مقاومت ويروس هپاتيت E در  آبهاي آلوده و فاضلابها بيشتر است، در نتيجه درصورت رعايت نكردن بهداشت محيط زيست و بهداشت عمومي جامعه، اين بيماري مي‌تواند بصورت اپيدمي شديد شيوع پيداكند.

آمارهاي دقيق درخصوص وضعيت و شاخصهاي بيماريهايي نظير هپاتيت در كشور ایران وجود ندارد و جالب است که وزارت بهداشت و سازمان های وابسطه نه تنها فعالیتی در رابطه با آمارگیری صحیح در مورد موارد بیمار و آلوده انجام نمی دهد بلکه جلوی انجام فعالیت تحقیقی سازمان ها و افراد را جهت انجام  بصورت تحقیق را می گیرد.

در حال حاضر هپاتیت B یكی از مشكلات عمده سلامت كشور ایران است و نزدیك به ۲ الی ۷ درصد افراد جامعه به نوعی با این بیماری درگیر هستند.( درگیر بودن به معنی بیمار بودن همه این افراد نیست).
واكسنی كه به منظور پیشگیری از این بیماری در حال حاضر  در ایران وجود  داردبا تزریق یک دوره کامل تقریبا می تواند افراد را كاملاً در برابر هپاتیت B مصون كند.

در ایران بدلیل آلودگی بالا لازم است،در بخش سلامت اقدامات كافی جهت افزایش آگاهی افراد، ارتقای سطح بهداشت فردی و اجتماعی و آموزش به گروه های پرخطر انجام پذیرد.
گروه های پرخطر در مورد هپاتیت” B “و “C” را شامل كلیه پرسنل پزشكی، بیماران دیالیزی، بیمارانی كه به هر دلیل خون دریافت می كنند، معتادان تزریقی و نوزادانی كه از مادر مبتلا به هپاتیت به دنیا می آیند،

مشكل ۹۰ درصد بیماران هپاتیتی با اقدامات ساده نگهدارنده كنترل می شود اما ۱۰ درصد باقی مانده ممكن است دچار شكل پیشرونده و مزمن بیماری شده و امكان بهبودی نداشته باشند.

ویروس هپاتیت بی در مقابل حرارت و رطوبت مقاوم است .

دانشمندان به منظور ایجاد روش موثر برای درمان هپاتیت B، یک فن‌آوری ژنتیکی را تحت کنترل درآورده‌اند آنها روشی را برای تزریق ملکول‌های کوچک به نام RNA های مداخله‌گر کوچک به جریان خون یافته‌اند که ژن‌هایی که در تکثیر ویروس نقش مهمی دارند را خاموش می‌کنند. این ملکول‌ها در پوشش چربی قرار داده شده و سپس به خون تزریق می‌شوند. در این بررسی تزریقات انجام شده سطوح ویروسی را در حیوانات آلوده تا ۹۰ درصد کاهش داده‌اند

هپاتیت B شدیدترین عفونت ویروس کبدی در جهان است و ظاهرا عامل اصلی سرطان کبد است. طبق تخمین سازمان جهانی بهداشت هپاتیت B منجر به مرگ بیش از یک میلیون نفر در سال می‌شود.
برای حفاظت در برابر این بیماری واکسن‌هایی وجود دارد اما درمان دارویی آن گران و تقریبا غیرموثر است.
دانشمندان در نظر دارند سال آینده اولین آزمایشات را بر انسان آغاز کنند.

 کارشناسان وزارت بهداشت ایران می گویند یک میلیون و ۲۰۰ هزار نفر در کشور ایران به هپاتیت B و C آلوده اند.ولی آمار غیر رسمی می گوید   در كشور ایران  حدود ۲ ميليون نفر آلوده به ويروس هپاتيت B و بين ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار نفر مبتلا به هپاتيت C داريم. به عبارتي، ۷/۱ درصد جمعيت كشور ناقلين مزمن هپاتيت B و ۱/۳ درصد جمعيت كشور نيز به ويروس هپاتيت C آلوده هستند.

 البته خوشبختانه اكثر كساني كه در ايران به هپاتيت B آلوده هستند، هپاتيت غيرفعال دارند (كساني كه فقط ويروس در بدنشان وجود دارد) و فقط بايد هر ۶ ماه يك بار آزمايش بدهند، ولي در عوض، متاسفانه هپاتيت C و B بيشتر در سنين بين ۲۰ تا ۴۰ سالگي ديده مي‌شود.

سالانه نزدیک به ۱۰ هزار نفر آلوده به هپاتیت B و C در کشور گزارش می شود.

در ایران آمار مربوط به هپاتیت B و Cاز سال ۱۳۷۷تا کنون بین ۷ هزار تا ۱۱ هزار مورد آلوده در سال به صورت متغیر بوده است، به گونه ای که در سال ۷۷ حدود ۷ هزار مورد آلوده به این نوع هپاتیت ها در کشور وجود داشت اما در سال های اخیر ۱۰ هزار مورد بوده که شایع ترین آنها هپاتیت B و بیش از ۸ هزار مورد است.و از میان ۸ هزار مورد آلوده به هپاتیت B نزدیک به دو هزار نفر فاز بیماری را طی می کنند.

مطالعات ایران  بر روی جمعیت عمومی کشورنشان می دهد ، که ۷/۱ درصد جمعیت کشور را آلوده شدگان به هپاتیت B و در سایر مطالعات این میزان ۲ تا ۳ درصد را شامل می شود همچنین ۱/۰ درصد نیز آلوده به هپاتیت C در کشور تخمین زده می شود.البته کارشناسان غیر دولتی این آمار را واقعی نمی دانند و درصد افراد آلوده را بیشتر تخمین می زنند.

از آنجا که ۶۰ تا ۸۰ درصد افراد آلوده به هپایتت C به سمت مزمن شدن  بیماری می روند ،بنابراین اگر چه شیوع آن نسبت به هپاتیت B کمتر است اما مشکلات و معضلات مربوط به هپاتیت C بیشتراست چرا که درصد کمی از افراد آلوده به هپاتیت B، بیماری آنها مزمن می شوند.

زمانی که هپاتیت اثر منفی خود را بر کبد بگذارد ، سبب از بین رفتن سلول های کبدی و از کارافتادن سیستم فعالیت کبدی می شود که به دنبال آن  آسیب شکمی را به همراه دارد بنابراین نگرانی های مربوط به بیماری هپاتیت زمانی است که این بیماری به سمت مزمن شدن می رود.

هپاتیت A در کشور ایران شیوع بالایی دارد اما خوشبختانه از نوع هپاتیت هایی است که سرانجام خوبی دارد چرا که درصد بسیارکمی از افراد آلوده به این نوع هپاتیت به طرف مزمن شدن می روند، به گونه ای که بسیاری از افراد ممکن است در کودکی به این بیماری مبتلا و یا نسبت به آن ایمن شده اند اما چون در صورت ابتلا به آن نیز، سیر طولانی و مزمن شدن را طی نمی کند بنابراین نمی تواند مشکل ساز باشد.

پس از ادغام برنامه واکسیناسیون هپاتیت B در نوزادان و برنامه کشور ی در خصوص کنترل هپاتیت B  ایران به موفقیت هایی رسیده است به گونه ای که میزان هپایتت  B در جمعیت کشور ایران تا حدودی کاهش یافته است.
 

تعداد مبتلايان به هپاتيت C در كشور زير يك درصد است. البته از کل انواع هپاتیت اطلاعات دقیقی در دست نیست.با توجه به اين كه ایران در مجاورت كشورهايي با آمار بالاي هپاتيت ‌ C و B  ‌قرار دارد،  همیشه در معرض خطر است . 

 در سال ۱۳۷۹ در زندان‌هاي كشور ایران  اپيدمي هپاتيت C در حدود ۲۰ درصد بود كه با توزيع سرنگ يك بار مصرف در بين زندانيان و تغير اعتياد آن‌ها از تزريقي به خوراكي، اين بيماري كاهش يافت به گونه‌اي كه در سال ۸۴ حدود ۵ درصد از معتادان تزريقي به هپاتيت C مبتلا بوده‌اند.

۲۰۰ ميليون ناقل هپاتيت C در جهان وجود دارد، و با توجه به اين كه رفتارهاي خطرساز و اعتياد تزريقي در دنيا روند رو به رشدي دارد، تعداد مبتلايان به هپاتيت C نيز در حال افزايش است.

  در حال حاضر حدود ۲۰۰ هزار بيمار هپاتيت C در ایران شناسايي شده‌اند.

همچنین هپاتيت B در مردان شايع‌تر از زنان است، و بيماري هپاتيت B در افرادي مانند بيماران تالاسمي و هموفيلي‌ها كه به صورت مداوم خون و فراوده‌هاي خوني دريافت مي‌كنند، شايع‌تر است كه البته با كارهاي صورت پذيرفته در زمينه سالم‌سازي خون در سازمان انتقال خون ایران تعداد اين بيماران نيز كاهش يافته است، به گونه‌اي كه از سال ۷۵ تاكنون تنها ۲ مورد بيماري هپاتيت در هموفيلي‌هاي كل كشور ایران  گزارش شده است.

واكسيناسيون هپاتيت نقش موثري در كاهش تعداد مبتلايان به هپاتيت B داشته است و از سال ۷۲ به بعد تمام نوزادان متولد شده در ایران در بدو تولد واكسن هپاتيت B را دريافت مي‌كنند و متولدان ۶۸ تا ۷۲ نيز از امثال اين واكسن را دريافت کرده اند.

 از ۱۵ اسفند ماه سال ۱۳۸۵  متولدان سال ۶۸ اين واكسن را دريافت كرده‌اند و متولدين سال‌هاي ۶۹ تا ۷۲ نيز در سال‌هاي بعد در برابر بيماري هپاتيت B واكسينه خواهند شد.

لازم به ذکر است به علت افزایش رفتارهای پرخطر در بین معتادان تزریقی ، ویروس هپاتیت B در کشور ایران رو به افزایش است.

هم اکنون ۳ درصد جمعیت جهان به ویروس B  و C مبتلا هستند ،گرچه اطلاعات آماری دقیق در ایران وجود ندارد ولی به نظر می رسد این رقم در ایران حدود یک درصد باشد. البته این رقم در برخی از استانهای کشور نیز متغییر است.

با ساخت و تولید واکسن های هپاتیت در کشور ایران ، هم اکنون شیوع این ویروس در ایران بسیار کاهش یافته و در سطح کشورهای همسایه نیز ، ایران در وضعیت بهتری قرار دارد.

هم اکنون ویروس هپاتیت B  و C بیشتر افراد در گروههای سنی ۲۰ تا ۴۰ سال جامعه را مبتلا کرده است.

لازم به ذکر است  هپاتیت B شایع ترین نوع هپاتیت در کشور ایران است و این هپاتیت هم اکنون به عنوان یکی از اصلی ترین بیماریهای کبدی در ایران گزارش شده است.

هم اکنون برای کاهش و مبارزه با ویروس هپاتیت B در کشور ایران مطالعات این ویروس در چند استان کشور آغاز شده است.

در حال حاضر ما در كشورمان حدود ۲ ميليون نفر آلوده به ويروس هپاتيت B و بين ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار نفر مبتلا به هپاتيت C داريم. به عبارتي، ۷/۱ درصد جمعيت كشور ناقلين مزمن هپاتيت B و ۱/۳ درصد جمعيت كشور نيز به ويروس هپاتيت C آلوده هستند.

مناطق جغرافيايي دنيا از نظر درصد انسان‌هاي آلوده به هپاتيت به ۳ دسته تقسيم مي‌شود:‌ ۱ - مناطقي با آلودگي كم، كه ميزان ناقلين هپاتيت آن كمتر از ۲ درصد و شامل آمريكا و اروپاست. ۲ - مناطق با آلودگي متوسط، بين ۲ تا ۷درصد است. ۳ - مناطقي با آلودگي بالا كه ميزان ناقلين بيش از ۷ درصد و شامل كشورهايي همچون چين و تايوان است.

 ايران تا ۱۰ سال پيش در منطقه با شيوع متوسط قرار داشت (حداقل ۳درصد ابتلا به هپاتيت در كشور) اما باز جاي شكرش باقي است كه در حال حاضر با پيشگيري و اجراي واكسيناسيون كشوري، در برخي از نواحي، ميزان ابتلا به زير ۲ درصد رسيده است؛ به عنوان مثال در تهران ميزان شيوع كمتر از ۲ درصد است